Verslag Summerschool Helsinki 9 - 11 juni 2010

Van 9 t/m 11 juni 2010 vond in Helsinki de Joint Meeting of Research Schools plaats. Deze summerschool voor promovendi werd bijgewoond door promovendi en begeleiders uit Duitsland, Finland en Nederland met daarnaast een aantal deelnemers uit Estland, Letland. Tevens keek er een delegatie uit Turkije mee met deze editie van de summerschool, mogelijk dat zij vanaf volgend jaar ook promovendi laten afreizen om hun werk te presenteren. Nederland was vertegenwoordigd door vijf promovendi en drie begeleiders, waaronder Pierre Gorissen en Niek van den Bogert, beiden lid van de kenniskring Educatieve Functies van ICT. Voor Pierre was het de eerste deelname aan deze gezamenlijke bijeenkomst, hij verzorgde een posterpresentatie. Niek had eerder al deelgenomen aan de winterschool in Rovaniemi en verzorgde een paperpresentatie.

Het programma bestond uit een combinatie van plenaire keynotes, workshops die verdeeld waren over de eerste en laatste dag en natuurlijk paper- en postersessies die door de promovendi verzorgd werden. En daarnaast was er voldoende ruimte voor de sociale contacten, het kennis maken met andere promovendi of het bijpraten met promovendi die er al vaker geweest waren.

Door de opzet van de summerschool waren de promovendi al ruim voor aanvang van de bijeenkomst gestart met het van elkaar leren. Elke promovendus was reviewer van de paper of poster van twee andere promovendi en had op zijn beurt ook weer twee andere promovendi die zijn paper of poster vooraf van opmerkingen voorzien hadden. Dit gebeurde op basis van het critical friend principe: kritische opmerkingen plaatsen mag, maar worden verondersteld vergezeld te gaan met bijvoorbeeld ideeën over hoe dat te verbeteren. Prettig was dat dit proces ruim voor de summerschool plaats vond zodat de opmerkingen waar gewenst ook verwerkt konden worden in bijvoorbeeld het ontwerp van de poster of de presentatie over de paper.

Tijdens de summerschool traden de promovendi die de review verzorgd hadden op als discussant tijdens te paper- en posterpresentaties. De sessies werden daarnaast voorgezeten door een begeleider die zowel de paper of poster als de opmerkingen van de reviewers vooraf ontvangen had. Zowel bij de paperpresentaties als bij de posterpresentaties waren er dus altijd minimaal drie personen aanwezig die zich op het onderwerp hadden ingelezen en daar vragen over stelden.
Het gedeelte ‘met publiek’ werd steeds afgesloten met een kwartier waarin de reviewers, de begeleider en de promovendus met elkaar de gegeven en ontvangen opmerkingen bespraken. Daarbij kregen ook de reviewers van de begeleiders feedback op hun review. Dit alles zorgde voor een tamelijk intensieve, maar daarmee ook heel zinvolle en leerzame opzet van de sessies.

Bij de presentatie van Niek zat op een gegeven moment de zaal zó vol dat achteraf mensen naar hem toekwamen met verzoeken om zijn powerpoint nog eens te mogen zien, omdat zij alleen nog plek op de grond konden vinden met hun gezicht naar de muur. Niet slecht dus voor zijn eerste paper presentatie. Reden voor de grote opkomst is dat  Niek o.a. eyetracking (het registreren van oogbewegingen) gebruikt om na te gaan waar ervaren en beginnende docenten kijken naar een klas op een videoscherm. Zelfs tot diep in de nacht, onder het genot van een biertje want dat hoort er ook bij op dergelijke gelegenheden,  werd hem de hemd van het lijf gevraagd omtrent deze nieuwe methode en de academische en praktische meerwaarde.

Ook Pierre had veel bekijks bij zijn poster. Zelfs toen de poster even niet bemand werd door Pierre, die op dat moment de nabespreking had met de voorzitter en zijn discussianten, kreeg zijn poster veel aandacht van enthousiast gebarende promovendi en begeleiders. Niet alleen het feit dat het opnemen van colleges herkend werd als iets dat steeds meer gedaan wordt terwijl we relatief weinig weten over het gebruik ervan door studenten speelde een rol. Ook de kleurrijke afbeelding van een heatmap van het gebruik van een opname door studenten waarbij in één oogopslag zichtbaar was welke delen vaak en welke delen juist minder vaak bekeken waren leidde trok daarbij de nodige aandacht.

Het mag dus gerust worden vastgesteld dat het onderzoek van deze twee promovendi en dus dat van het lectoraat er mag zijn!

Natuurlijk was er ook voldoende tijd voor ontspanning en onderlinge kennismaking. Of dat nu was tijdens de ‘get together’ meeting op de avond van aankomst, tijdens de receptie op de eerste dag, het bezoek aan het perfect intact gebleven Suomenlinna zeefort voor de kust van Helsinki, ’s avonds en ’s nachts in Helsinki zelf of tijdens de lunches in de kantine met gerechten waarvan de naam hoe dan ook onuitspreekbaar was. Het waren drie dagen voor promovendi, door promovendi, met promovendi.

De volgende winterschool is minder noordelijk, dan is Duitsland gastheer voor wat ongetwijfeld weer een heel leerzame joint meeting gaat worden.