Folksonomy

De behoefte om informatie te ordenen zodat ze 'beheersbaar' wordt, resulteert vaak in een top-down aanpak zoals bibliotheeksystemen die kennen. Betrekkelijk nieuw is de bottom-up aanpak; metadatering gebaseerd op het sociale aspect van consensus. Folksonomy, ofwel metadatering door de massa, ontwikkelt zich in hoog tempo als krachtig hulpmiddel bij het zoeken, ordenen en beheren van informatie op internet. Het ontstaan ervan heeft alles te maken met liberalisering van kennis die niet langer geïsoleerd bij een individu aanwezig is, maar steeds vaker informeel ontstaat tussen personen binnen een collectief netwerk. De gebruiker plaatst zichzelf daarbij op de stoel van de informatiespecialist, een ontwikkeling die door velen in het vakgebied met argwaan bekeken wordt. Nochtans begint het er steeds meer op te lijken dat taxonomie en folksonomy niet tegengesteld maar juist complementair zijn. Aanwijzingen daarvoor zijn te vinden in social software toepassingen, waarbij taxonomie en folksonomy steeds vaker hand in hand gaan. Wie zelf content toevoegt aan internet of content van anderen wil vastleggen kan social bookmarking tools gebruiken om deze te voorzien van 'vaste' metadata in combinatie met zogeheten 'tags', ofwel zelfgekozen 'vrije' trefwoorden.

In dit artikel zoomen de auteurs, Sybilla Poortman en Gerard Bierens, in op de achtergronden van folksonomy. In de ontwikkeling rondom dit thema speelt social software een prominente rol. Daarom zullen een aantal van de nieuwe 'sociale' tools onder de loep worden genomen, uiteraard met aandacht voor toepassingsmogelijkheden in de bibliotheekomgeving. En tenslotte; folksonomy versus taxonomie, samen door een deur of ieder een eigen ingang?

Sybilla Poortman is lid van de Kenniskring Educatieve Functies van ICT.